Travma Sonrası Stres Bozukluğu (TSSB)
Kişinin yaşadığı ya da tanık olduğu travmatik bir olayın ardından ortaya çıkan bir rahatsızlıktır. Belirtileri arasında yoğun kaygı, kabuslar, olayı tekrar yaşıyormuş hissi (flashback), uyku sorunları ve travmayı hatırlatan durumlardan kaçınma yer alır. Savaş, doğal afet, saldırı gibi olaylar TSSB’yi tetikleyebilir. Tedavide Bilişsel Davranışçı Terapi etkili bir yöntemdir ve gerektiğinde ilaç desteği sağlanabilir. Doğru müdahalelerle belirtiler azaltılabilir ve yaşam kalitesi artırılabilir.
Sosyal Kaygı Bozukluğu (Sosyal Fobi)
Sosyal kaygı bozukluğu, bireyin sosyal ortamlarda yargılanma veya küçük düşme korkusu nedeniyle yoğun kaygı yaşamasıdır. Bu durum, fiziksel belirtiler (terleme, titreme) ve olumsuz düşüncelerle günlük yaşamı olumsuz etkileyebilir. Bilişsel Davranışçı Terapi ve uzman desteğiyle tedavi edilebilir.
Panik Bozukluk
Aniden ve beklenmedik şekilde ortaya çıkan yoğun korku veya rahatsızlık ataklarıyla karakterize bir anksiyete bozukluğudur. Bu ataklar sırasında çarpıntı, nefes darlığı, terleme, baş dönmesi ve ölüm korkusu gibi belirtiler yaşanır. Panik bozukluğu, kişinin günlük yaşamını olumsuz etkileyebilir. Tedavisinde Bilişsel Davranışçı Terapi ve gerektiğinde ilaç desteği ile başarılı sonuçlar elde edilebilir.
Agorafobi
Kişinin kendini güvende hissetmediği kalabalık, açık alanlar, toplu taşıma veya yalnız kalma gibi durumlardan kaçınmasıyla karakterize bir kaygı bozukluğudur. Genellikle panik atak korkusuyla ilişkilidir ve kişinin günlük yaşamını kısıtlayabilir. Tedavisinde Bilişsel Davranışçı Terapi ve gerektiğinde ilaç desteği etkili sonuçlar sağlar.
Kişilik Bozuklukları
Bireylerin düşünme, hissetme ve davranma biçimlerinin toplumun normlarına uymayan, kalıcı ve esnek bir şekilde bozulduğu psikolojik durumlardır. Bu bozukluklar, kişinin işlevselliğini, ilişkilerini ve genel yaşam kalitesini olumsuz yönde etkileyebilir. Kişilik bozuklukları, genellikle gençlik dönemi veya erken yetişkinlikte başlar ve farklı türlerde olabilir, örneğin borderline kişilik bozukluğu, antisosyal kişilik bozukluğu, narsistik kişilik bozukluğu gibi. Tedavi, psikoterapi, özellikle Bilişsel Davranışçı Terapi ve gerektiğinde ilaç tedavisini içerebilir.
Yeme Bozuklukları
Bireylerin yemek yeme alışkanlıklarında ciddi ve sürekli değişiklikler yaşadığı psikolojik durumlardır. En yaygın türleri anoreksiya nervoza, bulimia nervoza ve binge eating bozukluğu (aşırı yeme bozukluğu) olarak bilinir. Bu bozukluklar, vücut imajı, kilo ve yeme konusunda takıntılı düşüncelerle ilişkilidir ve fiziksel sağlığı olumsuz etkileyebilir. Tedavi, psikoterapi, özellikle Bilişsel Davranışçı Terapi ve gerektiğinde beslenme uzmanı ve psikiyatrist desteğiyle yapılabilir. Erken müdahale, iyileşme sürecinde önemli bir rol oynar.
Yaygın Anksiyete Bozukluğu (YAB)
Sürekli ve aşırı kaygı, endişe duyma haliyle karakterize bir psikolojik rahatsızlıktır. Kişi, günlük yaşamın normal olayları hakkında bile kontrol edilemeyen, endişe verici düşüncelerle boğuşur. Bu kaygılar, fiziksel belirtilerle (çarpıntı, terleme, baş ağrısı, uyku problemleri) birlikte görülür. YAB, kişinin yaşam kalitesini olumsuz etkileyebilir. Tedavisi, Bilişsel Davranışçı Terapi ve gerektiğinde ilaç tedavisini içerir ve kişiye kaygılarıyla baş etme becerileri kazandırılır.
Depresyon
Sürekli üzüntü, enerji kaybı, ilgi azalması ve umutsuzluk gibi belirtilerle karakterize bir psikolojik rahatsızlıktır. Günlük yaşamı olumsuz etkileyebilir. Tedavi, psikoterapi ve gerektiğinde ilaçla yapılabilir. Erken müdahale önemlidir
Obsesif Kompulsif Bozukluk (OKB)
Kişinin istemsiz düşünceler (obsesyonlar) ve bu düşünceleri kontrol altına almak için tekrarlanan davranışlar (kompulsiyonlar) sergilemesiyle karakterize edilen bir anksiyete bozukluğudur. Bu durum, kişiyi rahatsız eden düşünceleri azaltmak amacıyla ritüel davranışlar yapmaya yönlendirir. OKB, günlük yaşamı ve işlevselliği ciddi şekilde etkileyebilir. Tedavi, Bilişsel Davranışçı Terapi ve gerektiğinde ilaç tedavisini içerir.